الزمخشري
187
مقدمة الأدب ( فارسى )
مترادف [ ثَخُنَ ] ثَخُنَ 7 الثَّوْبُ سخت شد 5 درشت شد 6 ستبر شد ، غلُظ 7 سخت بافته شد جامه ثَخَانَةً و هو ثَخِينٌ ستبر 5 نيكبافته [ جَبُنَ ] جَبُنَ بىدل شد 5 بددل شد 6 ضِدّ شجُع جُبْنًا و هو جَبَانٌ بىدل 5 بددل و هم جُبَنَاءُ جمع [ حَسُنَ ] حَسُنَ خوب شد حُسْنًا و هو حَسَنٌ خوب 5 نيكو و حُسَّانٌ مترادف و هي حَسْنَاءُ زن خوب و حُسَّانَةٌ مترادف [ حَصُنَ ] حَصُنَتِ المَدِينَةُ استوار شد شهر حَصَانَةً و هي حَصِينَةٌ جاى استوار 6 بلد مُحْكَم 7 شهر استوار و حَصُنَتِ المَرْأَةُ پارسا شد زن حُصْنًا و حَصَانَةً و هي حَصَانٌ زن پارسا و حَاصِنٌ مترادف [ رَزُنَ ] رَزُنَ آهسته شد 5 خردمند شد مرد رَزَانَةً و هو رَزِينٌ مرد آهسته 5 كران 6 خردمند و هي رَزَانٌ زن آهسته 6 زن خردمند [ رَصُنَ ] رَصُنَ رَأْيُهُ محكم راى شد 6 قوى شد راى ، صار فِكُره جيّدًا رَصَانَةً و هو رَصِينٌ محكمراى [ رَعُنَ ] رَعُنَ ابله شد 6 درازُ احمق شد 5 و 7 رعنا شد رُعُونَةً و هو أَرْعَنُ ابله 5 و 7 رعنا و هي رَعْنَاءُ زن ابله و هم و هنّ رُعْنٌ جمع [ لَدُنَ ] لَدُنَ الرُّمْحُ نرم شد نيزه 6 لانَ لَدَانَةً و هو لَدْنٌ نرم و رِمَاحٌ لُدْنٌ جمع و لِدَانٌ جمع [ مَتُنَ ] مَتُنَ سخت نيرومند شد 6 قَوِيَ مَتَانَةً و هو مَتِينٌ استوار سختقوى [ مَكُنَ ] مَكُنَ باجاه شد 5 باقدر شد و بامنزلت مَكَانَةً و هو مَكِينٌ باجاه [ مَهُنَ ] مَهُنَ خوار شد 6 ذلَّ مَهَانَةً و هو مَهِينٌ خوار 6 ذَلِيلٌ [ هَجُنَ ] هَجُنَ بىاصل شد 5 چست و چابك شد هُجْنَةً و هو هَجِينٌ بىاصل 5 چاپك و هم هُجْنٌ جمع [ ه ] [ نَبُهَ ] نَبُهَ ناموار شد و بزركوار شد نَبَاهَةً و هو نَبِيهٌ ناموار 5 بزركوار ، و ضِدُّه الخامِلُ بىنام المُعْتَلّ الفاءِ بِالوَاوِ ، ، ، أ [ وَضُؤَ ] وَضُؤَ روشنروى شد 6 خوبروى شد يَوْضُؤُ وَضَاءَةً و هو وَضِيءٌ روشنروى 5 نيكوروى و وُضَآءُ جمع [ وَطُؤَ ] وَطُؤَ الفِرَاشُ نرم شد جامهء خواب وَطَاءَةً و طِئَةً و طَأَةً و هو وَطِيءٌ نرم ح [ وَقُحَ ] وَقُحَ سختروى شد 5 شوخروى شد ، ستُركروى شد وَقَاحَةً و قِحَةً [ قَحَةً ] معا و هو وَقَاحٌ سختروى 5 سُترك و وَقِحٌ جمع 7 د [ وَرُدَ ] وَرُدَ الفَرَسُ زرد شد اسب وُرُودَةً و فَرَسٌ وَرْدٌ اسب كلكون و خَيْلٌ وُرْدٌ جمع و وِرَادٌ جمع [ وَغُدَ ] وَغُدَ فرومايه شد وَغَادَةً و هو وَغْدٌ فرومايه و هم أَوْغَادٌ جمع ز [ وَجُزَ ] وَجُزَ الكَلَامُ كوتاه شد سخن وَجَازةً و هو وَجِيزٌ سخن كوتاه ط [ وَسُطَ ] وَسُطَ ميانه شد 5 بزركوار شد وَسَاطَةً و هو وَسِيطٌ ميان 5 بزركوار و وَسَطٌ مترادف 6 و فى التنزيل أُمَّةً وَسَطاً أي خِيَارًا ع [ وَرُعَ ] وَرُعَ ضعيف شد 5 حقير شد و بد داشته شد 7 پارسا شد وَرَاعَةً و وُرُوعَةً و هو وَرَعٌ ضعيف 5 حقير 7 پارسا ق [ وَثُقَ ] وَثُقَ الأَمْرُ استوار شد كار وَثَاقَةً و هو وَثِيقٌ استوار ه [ وَجُهَ ] وَجُهَ باجاه شد 6 عزَّ وَجَاهَةً و هو وَجِيهٌ باجاه 5 شريف و هم وُجَهَاءٌ جمع المُعْتَلّ الفاءِ بالياءِ ، ، ، ر [ يَسُرَ ] يَسُرَ الأَمْرُ آسان شد كار يَيْسُرُ و يُسِرَ مترادف يُوسَرُ يُسْرًا و مَيْسُورًا